Όταν η προπαγάνδα, τα media και η πολιτική εξουσία γίνονται σινεμά και ο Jude Law μεταμορφώνεται στον άνθρωπο-προσωποποίηση της ρωσικής εξουσίας.
Όταν βλέπεις πολιτικές ταινίες δεν ξέρεις ποτέ κατά πόσο αληθεύει αυτό που βλέπεις, ειδικά στην περίπτωση που το πρόσωπο ή οι καταστάσεις για τις οποίες γίνεται η αφήγηση βρίσκονται ακόμα στην εξουσία. Στην περίπτωση βέβαια του «Μάγου του Κρεμλίνου» του Ολιβιέ Ασαγιάς ήταν δεδομένο ότι πρόκειται για ένα πυκνό πολιτικό δράμα που επιχειρεί να χαρτογραφήσει τη γέννηση της σύγχρονης ρωσικής εξουσίας μέσα από τα παρασκήνια. Όσο τουλάχιστον αυτή μπορούσε να ειπωθεί.
H πλοκή
Πρόκειται για ένα story, που ξεκινά στις αρχές της δεκαετίας του ’90, την περίοδο όπου η Σοβιετική Ένωση έχει καταρρεύσει και η Ρωσία προσπαθεί να επαναπροσδιορίσει την ταυτότητά της. Στο κέντρο της αφήγησης βρίσκεται ο Vadim Baranov (Paul Dano), ένας χαρισματικός και αινιγματικός άνθρωπος που ξεκινά ως avant-garde καλλιτέχνης και θεατρικός δημιουργός που οι καταστάσεις θα τον… εξελίξουν σε παραγωγό τηλεοπτικών ριάλιτι και τελικά σε έναν από τους βασικούς αρχιτέκτονες της νέας πολιτικής επικοινωνίας της χώρας. Πρόκειται για έναν fictional χαρακτήρα, ο οποίος είναι βέβαιο ότι αποτελεί μίξη διαφόρων χαρακτήρων που έχουν παίξει αυτόν τον ρόλο στην πραγματική ζωή.
Ο Paul Dano (Prisoners, The Batman) ερμηνεύει τον Baranov με τη γνώριμη εσωστρέφεια και πνευματική ένταση που τον χαρακτηρίζει. Ο χαρακτήρας του λειτουργεί ως ο άνθρωπος που καταλαβαίνει πριν από όλους τη δύναμη της εικόνας και της αφήγησης και πώς αυτά μπορούν να διαμορφώσουν μια ολόκληρη κοινωνία. Και κάπως έτσι προκύπτει η δημιουργία του δικού του μύθου: Του Vladimir Putin.
Η μεταμόρφωση του Jude Law
O Βρετανός ηθοποιός, στην ίσως μεγαλύτερη πρόκληση της καριέρας του, μεταμορφώνεται σε ένα από τα πλέον αμφιλεγόμενα πρόσωπα της πολιτικής, και όχι μόνο, σκηνής του στον κόσμο αποτελώντας το επίκεντρο του φιλμ. Με λιτές κινήσεις, συγκρατημένη ένταση και μια ερμηνεία που αποφεύγει τη μίμηση, ο Law καταφέρνει να αποδώσει έναν ηγέτη που σταδιακά συνειδητοποιεί το μέγεθος της εξουσίας του. Ο Putin του φιλμ δεν εμφανίζεται ως καρικατούρα αλλά ως μια ψυχρή, υπολογιστική παρουσία που χτίζει αργά την επιρροή της.
Η ταινία απλώνεται χρονικά σε σχεδόν τρεις δεκαετίες, από την ταραχώδη περίοδο του Boris Yeltsin μέχρι τη σταδιακή εδραίωση του Putin στην κορυφή της εξουσίας. Ο Ασαγιάς παρακολουθεί την άνοδο των ολιγαρχών, τις πολιτικές κρίσεις και τον τρόπο με τον οποίο η προπαγάνδα και τα media μετατρέπονται σε βασικά εργαλεία πολιτικής κυριαρχίας.
Γιατί όμως αξίζει να το δεις
Αυτό που κάνει τον «Μάγο του Κρεμλίνου» να ξεχωρίζει είναι η ιδέα ότι η εξουσία δεν χτίζεται μόνο μέσα από πολιτικές αποφάσεις αλλά κυρίως από εικόνες, ιστορίες και αφηγήματα. Ο Baranov είναι ουσιαστικά ο άνθρωπος που γράφει το σενάριο της νέας Ρωσίας, σαν ένας «σκηνοθέτης» μια νέας πραγματικότητας. Και αν σου φαίνεται πως αυτό το σενάριο είναι πολύ… απλό για να είναι αληθινό, θα συνειδητοποιήσεις ότι η γραμμή που το χωρίζει από την πραγματικότητα δεν είναι παραείναι λεπτή.
Μπορεί η φιλοδοξία του φιλμ να χωρέσει τόσα γεγονότα και πρόσωπα μέσα σε μία αφήγηση 2μιση ωρών να δημιουργεί στιγμές υπερφόρτωσης και ενδεχομένως, να αισθάνεσαι εγκλωβισμένος σε ένα story που θα μπορούσε κάλλιστα να απλωθεί σε mini series, αλλά παρά τις αδυναμίες του, η ταινία έχει κάτι ιδιαίτερα γοητευτικό.
Παρουσιάζει την εξουσία σαν μια τεράστια σκηνή θεάτρου, όπου οι πολιτικοί ηγέτες είναι τα πρόσωπα μπροστά στα φώτα, αλλά το πραγματικό παιχνίδι παίζεται από εκείνους που κινούνται στις σκιές.
Και τελικά, ίσως αυτό είναι το πιο ενδιαφέρον στοιχείο του «Μάγου του Κρεμλίνου». Ότι δεν είναι απλώς μια ταινία για τον Putin, αλλά για το πώς κατασκευάζεται ένας ηγέτης στον σύγχρονο πολιτικό κόσμο.
Και κατ’ επέκταση, το πώς μια ολόκληρη χώρα μπορεί να πιστέψει σε αυτή την «κατασκευή».
Ο «Μάγος του Κρεμλίνου» κυκλοφορεί στις ελληνικές αίθουσες στις 12 Μαρτίου από την Spentzos Film.
Πηγή
