Ιδανική επιλογή για νέους αναγνώστες αλλά και για όσους θέλουν να ξαναζήσουν την «Οδύσσεια» με, καθαρότητα και ευκολία στην ανάγνωση.
Μόλις κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Κάκτος η νέα, σύγχρονη μετάφραση της «Οδύσσειας» του Ομήρου.
Με γλώσσα απλή και άμεση, το εμβληματικό αυτό αριστούργημα γίνεται πιο προσιτό από ποτέ στο σύγχρονο αναγνωστικό κοινό, διατηρώντας όμως όλη τη δύναμη και το βάθος του πρωτοτύπου.
Ιδανική επιλογή για νέους αναγνώστες αλλά και για όσους θέλουν να ξαναζήσουν την «Οδύσσεια» με, καθαρότητα και ευκολία στην ανάγνωση.
Στο επικό ταξίδι της ο Όμηρος υφαίνει μια από τις σπουδαιότερες ιστορίες της παγκόσμιας λογοτεχνίας: την περιπέτεια του Οδυσσέα, του πολυμήχανου βασιλιά της Ιθάκης, που παλεύει να επιστρέψει στην πατρίδα του μετά τον Τρωικό Πόλεμο.
Ανάμεσα σε θεούς και τέρατα, σε πειρασμούς και κινδύνους, ο ήρωας δοκιμάζεται σωματικά και ψυχικά. Από τις Σειρήνες και τον Κύκλωπα μέχρι την Κίρκη και την Καλυψώ, κάθε στάση του ταξιδιού του είναι μια μάχη ανάμεσα στην επιθυμία και το καθήκον, την απώλεια και την ελπίδα.
Στο πολύχρονο ταξίδι του, ο Οδυσσέας έρχεται αντιμέτωπος με θεούς και μυθικά πλάσματα, αλλά και με τις ίδιες του τις αδυναμίες. Οι συναντήσεις του με τις Σειρήνες, τον Κύκλωπα Πολύφημο, την Κίρκη και την Καλυψώ συνθέτουν ένα μωσαϊκό δοκιμασιών, όπου η επιθυμία συγκρούεται με το καθήκον και η απώλεια με την ελπίδα.
Μετάφραση: Παναγιώτης Γιαννακόπουλος κ Επιστημονική επιμέλεια φιλολογική ομάδα Κάκτος
Ακολουθεί η εισαγωγή του βιβλίου:
Η Οδύσσεια απαρτίζεται από 12.110 στίχους, και η υπόθεσή της εκτυλίσσεται σε χρόνο 40 ημερών. Είναι το δεύτερο έπος του Ομήρου, μετά την Ιλιάδα, και παρουσιάζει ενότητα και συγχρόνως μεγάλη ποικιλία, διότι από τα πολλά τμήματά της άλλα μοιάζουν με απλοϊκές διηγήσεις, άλλα με βουκολικά δράματα και άλλα με οικογενειακές σκηνές και τραγωδίες, όπως συμβαίνει με το τέλος των μνηστήρων, οπότε επέρχεται η κάθαρση.
Παρόλες αυτές τις σκηνές, η διάρθρωση της Οδύσσειας είναι απλή αλλά πολύ σοφή, με καλλιτεχνική υφή και τέλεια συνοχή. Η κύρια ιδέα στηρίζεται στην εσκεμμένη και διακαή επιθυμία του ήρωα (Οδυσσέα) για την επιστροφή στην πατρίδα του, γεγονός το οποίο αποτελεί τον κεντρικό άξονα, γύρω από τον οποίο στρέφεται ολόκληρη η εξιστόρηση.
Αυτή η αφήγηση των περιπλανήσεων και των παθών του ήρωα γίνεται σε τρία επίπεδα. Στο πρώτο επίπεδο, που το αποτελούν οι τέσσερις πρώτες ραψωδίες (α-δ), κυριαρχεί ο Τηλέμαχος· στο δεύτερο επίπεδο, που το αποτελούν οι ραψωδίες ε-μ, κυριαρχούν οι διηγήσεις του Οδυσσέα, ο οποίος εκθέτει αναδρομικά τις περιπέτειές του. Στο τρίτο επίπεδο, που το αποτελούν οι ραψωδίες ν-ω, ο Οδυσσέας επιστρέφει στην πατρίδα του και εκδικείται τους μνηστήρες. Πρέπει να σημειώσουμε ότι το τρίτο μέρος του έπους παρουσιάζει μεγαλύτερη συνοχή και ενότητα.
Από τους Αλεξανδρινούς η Οδύσσεια διαιρέθηκε σε 24 ραψωδίες, όπως και η Ιλιάς, και καθεμία επιγράφεται με μικρά γράμματα του αλφαβήτου (ενώ της Ιλιάδος με τα μεγάλα: α-ω=Οδύσσεια, Α-Ω=Ιλιάς). Το περιεχόμενο της Οδύσσειας σε συντομία είναι το εξής: Οι δέκα πρώτοι στίχοι αποτελούν το προοίμιο, κατά το οποίο αναφέρεται η συνέλευση των θεών και οι συμβουλές της Αθηνάς προς τον Τηλέμαχο. Στη συνέχεια μαθαίνουμε ότι ο Οδυσσέας βρίσκεται στο νησί της Καλυψώς. Στη ραψωδία β ο Τηλέμαχος πηγαίνει στην Πύλο και τη Σπάρτη. Στη ραψωδία γ περιγράφονται τα εν πλω γεγονότα με την εκεί άφιξη του Τηλέμαχου. Η ραψωδία δ ασχολείται με την άφιξη του Τηλέμαχου στη Λακεδαίμονα, κοντά στον Μενέλαο και την Ελένη, στην προσπάθειά του να μάθει νέα για τον πατέρα του. Στη ραψωδία ε ο Οδυσσέας, μετά την άφιξη του Ερμή και την εντολή του Δία προς την Καλυψώ να τον αφήσει να φύγει, ετοιμάζει τη σχεδία του. Ξεκινάει από το νησί της Καλυψώς, όμως ο Ποσειδώνας τον βουλιάζει, και κολυμπώντας φτάνει στο νησί των Φαιάκων.
Στη ραψωδία ζ ο Οδυσσέας συναντιέται με τη Ναυσικά και φτάνει στην πόλη. Η ραψωδία η περιγράφει την είσοδο του Οδυσσέα στ’ ανάκτορα του Αλκίνοου και την υποδοχή που του έγινε. Στη ραψωδία θ ο Αλκίνοος παρουσιάζει τον Οδυσσέα στη συνέλευση των Φαιάκων, και προς τιμή του γίνονται αγώνες, στους οποίους παίρνει μέρος και ο Οδυσσέας με επιτυχία. Αναγκάζεται επιπλέον ν’ αποκαλύψει την ταυτότητά του. Από τη ραψωδία ι ο Οδυσσέας, πατώντας σε στερεό έδαφος στην αυλή του Αλκίνοου, αρχίζει τους λεγόμενους Απολόγους, ξεκινώντας από τον χρόνο της αναχώρησής του από την Τροία έως την άφιξή του στους Φαίακες, με περιγραφή των περιπετειών στη χώρα των Κικόνων, των Λωτοφάγων και των Κυκλώπων (Κυκλώπεια).
Στη ραψωδία κ περιγράφονται τα γεγονότα σχετικά με τον Αίολο, τους Λαιστρυγόνες και την Κίρκη. Στη ραψωδία λ (Νεκρικά) περιγράφεται η κάθοδος του Οδυσσέα στον Άδη με οδηγίες της Κίρκης, για να συναντήσει τον Τειρεσία, προκειμένου να του ζητήσει χρησμό σχετικά με την επάνοδό του στην πατρίδα. Περιγράφεται επίσης η συνάντηση του Οδυσσέα με πολλά πρόσωπα (νεκρούς) στον Άδη. Στη ραψωδία μ περιγράφονται οι κίνδυνοι που αντιμετωπίζει ο Οδυσσέας μπροστά στις Σειρήνες, τη Σκύλλα και τη Χάρυβδη, και η άφιξη στη Θρινακία, στο νησί του Ήλιου, όπου οι σύντροφοι του Οδυσσέα έκλεψαν τις αγελάδες του Απόλλωνα, πράξη η οποία τους στοίχισε τον νόστο.
Η ραψωδία ν περιγράφει τις ετοιμασίες του Οδυσσέα, ο οποίος με πλοίο των Φαιάκων και με πολλά δώρα φεύγει για την Ιθάκη. Στη ραψωδία ξ ο Οδυσσέας φθάνει στην Ιθάκη ως άγνωστος και συναντιέται με τον χοιροβοσκό Εύμαιο, ο οποίος τον φιλοξενεί. Στο μεταξύ έρχεται ο Τηλέμαχος και η συνάντηση του Οδυσσέα με τον γιο του περιγράφεται στη ραψωδία ο. Η αναγνώριση του Οδυσσέα από τον Τηλέμαχο περιγράφεται στη ραψωδία π. Στη ραψωδία ρ, μετά απ’ όσα σχεδίασαν ο Οδυσσέας και ο Τηλέμαχος, κατεβαίνουν στην πόλη της Ιθάκης· ο Τηλέμαχος πηγαίνει στ’ ανάκτορά του και ο Οδυσσέας, μεταμφιεσμένος σε ζητιάνο και συνοδευόμενος από τον Εύμαιο, κατεβαίνει στ’ ανάκτορα δήθεν για να ζητιανέψει, στην πραγματικότητα όμως για να κατασκοπεύσει τους μνηστήρες. Στη ραψωδία σ περιγράφεται η σύγκρουση του Οδυσσέα με τον ζητιάνο Ίρο και η επικράτηση του πρώτου. Η ραψωδία τ επικεντρώνεται στη συζήτηση του Οδυσσέα με την Πηνελόπη. Στη ραψωδία υ παρουσιάζονται γεγονότα και προπαρασκευές που σχετίζονται με τη μνηστηροφονία.
Στη ραψωδία φ η Πηνελόπη φέρνει το τόξο του συζύγου της στην αίθουσα των μνηστήρων, ύστερα από καθοδήγηση της Αθηνάς, και προκηρύσσει αγώνα ανάμεσα στους μνηστήρες, σχετικά με το ποιος θα κατορθώσει να τεντώσει το τόξο και να περάσει το βέλος μέσα από τις τρύπες των πελέκεων. Αθλοθετείται ως έπαθλο το τόξο, το οποίο κερδίζει ο Οδυσσέας, και έτσι, κρατώντας το, προχωρεί στη μνηστηροφονία, η οποία περιγράφεται στη ραψωδία χ, όπου ο Οδυσσέας, βοηθούμενος και από άλλους, εξοντώνει τους μνηστήρες και γίνεται κύριος του οίκου του.
Μετά από αυτό, στη ραψωδία ψ, επέρχεται η αναγνώριση του Οδυσσέα από την Πηνελόπη, και έτσι συμπληρώνεται ο κύκλος του νόστου του Οδυσσέα. Στη ραψωδία ω έχουμε την τελευταία πράξη του δράματος· οι ψυχές των μνηστήρων κατέρχονται στον Άδη (δεύτερη Νέκυια), ενώ ο Οδυσσέας πηγαίνει να συναντήσει τον πατέρα του, τον Λαέρτη, αφού προηγουμένως αντιμετωπίζει και νικά τους συγγενείς των σκοτωμένων μνηστήρων που στρέφονται εναντίον του. Έτσι ο Οδυσσέας γίνεται αδιαφιλονίκητος κύριος του οίκου του και βασιλιάς της Ιθάκης.
Πριν κλείσουμε το μικρό αυτό σημείωμα, θα πρέπει να σημειώσουμε ότι η Οδύσσεια ως σύνολο αποτελεί μεγαλοφυή σύλληψη, που καταδεικνύει την πλουσιότατη φαντασία του ποιητή. Στην Οδύσσεια αντικατοπτρίζεται το ανήσυχο πνεύμα των Ελλήνων, η τάση για κατάκτηση του αγνώστου
Πηγή
